Văn học

Hoài niệm cùng Sớm mai chợt nhớ hàng rào trổ bông của Nhà văn Lê Minh Nhựt

03/05/2019 04:42
Màu chữ Cỡ chữ
Nhà văn Lê Minh Nhựt với những tác phẩm đã xuất bản như: Những đám mây bốc cháy (tập truyện ngắn), Cổ tích không có bụt (truyện dài), Gia tộc ăn đất (tập truyện ngắn), Bí mật bọ hung (truyện dài), Gã chăn dê ở Cù lao Giá (tập truyện ngắn).
Tập tản văn Sớm mai chợt nhớ hàng rào trổ bông của anh vừa được in trong quý I năm 2019. Đọc tản văn Sớm mai chợt nhớ hàng rào trổ bông của nhà văn Lê Minh Nhựt sẽ gọi về một thời tuổi thơ ngây ngô, chân chất mà đầm ấm tình quê: Con đường đất trước nhà, hàng dừa ven sông, hàng rào dâm bụt đỏ rực trước sân.
Ở thôn quê, từng một thời, hàng rào dâm bụt gần như giữ vị thế độc tôn dù “hàng rào vốn chẳng để rào ai”. Mùa hoa dâm bụt nở, bọn con nít hay hái bông làm lồng đèn, xách tòn ten… Sau cuộc chơi của bọn con nít hàng rào dâm bụt xác sơ, những bông hoa đo đỏ rải đầy trên nền đất. Rồi cũng chẳng sao, lá dâm bụt sẽ vẫn xanh, hoa dâm bụt vẫn nở đỏ, treo lủng lẳng dọc dài theo bờ rào như những chiếc lồng đèn hoa đăng đỏ rực. Nhắc chút kỷ niệm để cảm rằng, hơn 30 tản văn trong quyển Sớm mai chợt nhớ hàng rào trổ bông chỗ nào cũng đụng chạm tới miền hoài niệm xa lắc xa lơ.

Cọng rơm trong lòng: “Bây giờ hiếm khi được nhìn thấy một đống rơm cao ngất trước sân nhà như thuở nào. Máy gặt đập liên hợp đã quán xuyến toàn bộ các công đoạn của mùa thu hoạch, từ cắt, suốt đến cả vào bao, vận chuyển về sân phơi. Rơm rạ được hóa kiếp ngay trên đồng chỉ bằng một mồi lửa. Tội nghiệp người trể hẹn với mùa thu hoạch, khi về đến cánh đồng nhà mình thì chỉ còn nhìn thấy được những vệt đen như những vệt sẹo chằng chịt trên mặt đất, đây đó, chỉ sót lại lơ thơ vài nhánh rạ nham nhở, lạc loài”. Cách nay chừng hơn chục năm vẫn còn thấy bà con rải rơm sau mỗi vụ đông xuân. Đàn ông sức vóc, kể cả phụ nữ quen làm đồng phụ trách đội rơm chia đều các khoảnh ruộng. Tụi con nít thì rải rơm đều trên mặt ruộng. Đợi buổi nắng tốt, chỉ cần mồi lửa, lửa cháy đỏ đồng.
Đi rải rơm thì mệt nhưng vui nhất là những buổi cơm trên đồng. Sáng sớm mẹ đã chuẩn bị lỉnh kỉnh nào khoai lang, nước uống, cơm thì với rau tạp tàn luộc, óc kho xả thiệt đã. Hình ảnh mấy ụ rơm bên hè, mỗi chiều cùng bà quấn con cúi, nơi trốn mẹ mỗi khi chạy trốn đòn roi… giờ chỉ là tiềm thức. Gợi lại những hình ảnh từ xa xôi như hàng rào dâm bụt, một đóng rơm trước nhà hay những mùa phong lưu cũ… tác giả đã nói thay nỗi tâm tư của mỗi người.
Trong dòng tâm trạng của mình, những trang viết của tác giả còn chạm đến “thế giới người già”, những người sống bằng ký ức: “… Dì luôn nhắc đi nhắc lại là bến sông trước nhà, nơi có cái rạp xuồng lợp lá… ngó ra là nhìn thấy chiếc xuồng be tám quét nhựa đen thui như kiên nhẫn chờ đợi “người thân” đến tháo dây buộc mũi, chèo ra sông Cái” (Xuồng qua doi qua vịnh). Cái sự thắt thẻo của tác giả như gửi hết vào cái tình của người già với bờ đìa, xóm ruộng. Để giữ cho người già cái “không gian quen thuộc” là một niềm trăn trở: “… người già thèm nhìn cái dáng to cao lừng lững của thằng Ba, thèm rầy la cái tánh bộp chộp của con Bảy, thèm cằn nhằn thằng út tập tành hút thuốc “cho giống cha” mà không sao có được. Có lần, người già “tóm” được một người lạ hoắc đi ngang cổng nhà, hai người đứng đó suốt cả buổi, thì thầm trò chuyện như hai người bạn thân vừa gặp lại nhau sau bao nhiêu năm biệt xứ… Người trẻ lừng khừng cầm câu trả lời của người già, có đôi phút chạnh lòng ray rứt nhưng rồi cũng lẹ làng quên”. (Trò chuyện với người già)
Đọc tản văn của anh như đang đọc lại những tấm ảnh cũ “cảm giác giống như nửa đêm nghe tiếng tàu chạy ngang nhà, bàng hoàng tỉnh giấc, tiếc đầm đìa những mộng đã rơi” (Đọc ảnh cũ). Khi chạm vào con chữ, nỗi trăn trở trong mỗi tác phẩm thêm một lần gieo hạt ký ức vào tâm tư người đọc. “… hạt ký ức hễ mỗi lần được gieo trồng thì sớm hay muộn, nó cũng sẽ tìm cách để nảy mầm!” (Gieo ký ức).
TRÚC THI

 

Các tin khác